İnce mercek ışın diyagramı: ince kenarlı (yakınsak) ve kalın kenarlı (ıraksak) mercekler için odak uzaklığı, cisim uzaklığı ve boyunu girin; baş ışınları çizer, görüntü uzaklığını, büyütmeyi ve görüntü türünü (gerçek/sanal, düz/ters, büyük/küçük) hesaplar.
İnce mercek denklemi: 1/f = 1/dₒ + 1/dᵢ, büyütme m = −dᵢ/dₒ. İnce kenarlı (yakınsak) mercekte f pozitif; kalın kenarlı (ıraksak) mercekte f negatiftir ve görüntü her zaman sanal, düz ve küçüktür. Turuncu ışın eksene paralel gelip odaktan geçer; mavi ışın mercek merkezinden kırılmadan geçer.
Işın diyagramı, bir mercekten geçen ışınların izlenerek görüntünün nerede ve nasıl oluştuğunu gösteren çizimdir. Bu araç, ince kenarlı (yakınsak) ve kalın kenarlı (ıraksak) mercekler için görüntüyü çizer ve hesaplar.
Girilen odak uzaklığı, cisim uzaklığı ve cisim boyuna göre görüntü uzaklığını (dᵢ), büyütmeyi (m), görüntü boyunu (hᵢ) ve görüntü türünü (gerçek/sanal, düz/ters, büyük/küçük) bulur; baş ışınları çizer.
İnce mercek denklemi 1/f = 1/dₒ + 1/dᵢ ile görüntü uzaklığı hesaplanır; büyütme m = −dᵢ/dₒ ve görüntü boyu hᵢ = m·hₒ ile bulunur. dᵢ pozitifse görüntü gerçek (karşı tarafta), negatifse sanaldır.
Yakınsak mercekte cisim odaktan uzaktaysa (dₒ > f) görüntü gerçek ve terstir; odaktan yakınsa (dₒ < f) sanal, düz ve büyüktür. Iraksak mercekte görüntü her zaman sanal, düz ve küçüktür.
Büyütme m negatifse görüntü terstir, pozitifse düzdür. |m| > 1 ise görüntü cisimden büyük, |m| < 1 ise küçüktür.
Eksene paralel gelip odaktan geçen ışın, mercek merkezinden kırılmadan geçen ışın ve odaktan gelip eksene paralel çıkan ışın. Bu araçta ilk ikisi çizilir; görüntü kesişimlerinde oluşur.
Öğretmen, blog yazarı ya da site sahibiyseniz bu aracı ücretsiz olarak kendi sayfanıza gömebilirsiniz. Araç sizin sitenizde çalışır; ziyaretçileriniz için etkileşimli bir içerik eklemiş olursunuz.
<iframe src="https://ogreniyo.com/embed/arac/mercek-isin-diyagrami" width="100%" height="520" style="border:1px solid #e8e8e4;border-radius:12px" title="Mercek Işın Diyagramı (İnce Kenarlı / Kalın Kenarlı) — ogreniyo.com" loading="lazy"></iframe>
<p style="font-size:12px;margin-top:6px"><a href="https://ogreniyo.com/araclar/mercek-isin-diyagrami" target="_blank">Mercek Işın Diyagramı (İnce Kenarlı / Kalın Kenarlı) — ogreniyo.com</a></p>Not: Altındaki kaynak bağlantısını kaldırmayın; kullanım koşulumuz ücretsiz gömme için yalnızca bu atfı ister.