Hint Okyanusu; Büyük Okyanus ve Atlas Okyanusundan sonra 76.174.000 kilometre karelik yüzölçümü ile yer yüzünün en büyük 3. okyanusudur ve  toplam alanın yaklaşık olarak %18’sini kaplar.

Coğrafya

Kuzeyinde Asya, batısında Afrika ve Arabistan yarımadaları, doğusunda Malezya yarımadası, Sunda adaları ve Okyanusya tarafından çevrilidir. Agulhas Burnu’nun güneyinde 20° doğu boylamının geçtiği yerde Atlas Okyanusu’ndan; 147° doğu boylamının geçtiği yerde de Pasifik Okyanusu’ndan ayrılır. En kuzeyde Basra Körfezi’nde, 30° enlemine kadar uzanır. Afrika’dan Avustralya’ya kadar okyanusun genişliği 10.000 kilometre, su hacmi ise yaklaşık olarak 292.131.000 km³ kadardır.

Okyanus; Afrika, Asya ve Antartika tektonik levhalarının birleştiği yerdedir. Bağlantı bölgesi Hindistan’ın kuzeyinde kıta sahanlığından çıkarak güneye doğru ilerleyen bir sap ve iki koldan oluşan ters bir Y şeklindeki Orta Hint Okyanusu Sırtı’dır. Doğu, batı ve güney havzaları bu sırtlar yüzünden bir kez daha bölünmüştür. Kıta sahanlığı ortalama olarak 200 km genişliğe kadar uzanır. Bunun yanı sıra Avustralya’nın batı kıyılarında 1000 km’ye kadar çıkmaktadır. Ortalama derinlik 3.890 metredir. En derin nokta Java çukurunda deniz seviyesinin yaklaşık 7.450 m altındadır. 50° güney enleminin kuzey bölümü %86 oranında pelajit çökeltilerle; diğer %14’lük bölüm ise toprak tortularıyla kaplanmıştır. Bu enlemin altında kalan bölgeler ise daha çok buzul alanlardır.

Hint Okyanusu’ndaki önemli geçiş noktaları ve boğazlardan bazıları Babü’l Mendep, Hürmüz Boğazı, Malakka Boğazı, Süveyş Kanalı’nın güney girişi ve Sunda Boğazı’dır. Andaman Denizi, Umman Denizi, Bengal Körfezi, Büyük Avustralya Körfezi, Aden Körfezi, Mozambik Kanalı, Kızıldeniz okyanusun diğer bölümlerindendir.

Okyanus içerisindeki ada ülkeler Madagaskar, Komor Adaları, Seyşeller, Maldivler, Mauritius, Sri Lanka ve Endonezya’dır.

İklim

Okyanus bulunduğu coğrafi konumun sunduğu imkanlarla sıcak bir okyanus özelliği kazanmıştır. Okyanusun büyük bir kısmında sıcaklık 27°C’den aşağı değildir.

Hint Okyanusunda yıllık sıcaklık farkları önemsizdir. 60. paralel doğrultusunda, Ekvator’un iki tarafında oldukça geniş bir saha içinde sıcaklık farkı 2°C’den azdır. Bunun dışında kalan kısımda da yıllık var 2-6°C arasında değişir.

Okyanusun Ekvator kuzeyinde bulunan kısmı daha sıcaktır. Burada geniş bir saha içinde sıcaklık 28°C’nin altına düşmez. Ekvator güneyinde okyanusun daha geniş oluşu ve Antartik Okyanusuna açık bulunuşu sıcaklık şarlarını değiştirmiştir. Bu kısımda sıcaklık Ekvator’dan 30. paralele kadar yavaş bir biçimde azalır ve 28°C’den 20°C ye düşer fakat daha güneyde süratli bir soğuma kendini gösterir; 50. paralel civarında sıcaklık 3,5°C’tur.

Akıntılar


Okyanus akıntıları genel olarak musonlar tarafınndan kontrol edilir. Biri Kuzey Yarımküre’de saat yönünde, diğeri ise ekvatorun güneyinde saat yönünün tersi yönde olmak üzere iki büyük dairesel akıntı hakim akış şeklini belirler. Kış musonları etkisini gösterdiği sırada kuzey akıntılarını da tersine döndürür. Derin sulardaki dolaşım ise Atlantik, Kızıldeniz ve Antartika’dan gelen akıntıların kontrolündedir. 
Suyun tuzluluk oranı 1000’de 32 ila 37 arasında değişmaktedir. Tuzluluk oranı en yüksek olan yerler Arap Denizi ile Güney Afrika ve Güneybatı Avustralya arasındaki bölgelerdir.

45° güney enleminden sonra su yüzeyinde irili ufaklı buz kütleleri ve buz dağları görülmeye başlanır. 60° güney enleminin güneyindeki bölgelerde ise yıl boyunca bu kütlelere rastlanabilir.